İşyeri Kira Gelirlerinin Beyanı

 

04.03.2008

 

Arşiv Arama

 

Önceki Sayfa

 

İşyeri Kira Gelirlerinin Beyanı

Ekrem Sarısu - 04 Mart 2008 Salı - Posta

2007 yılı içinde elde edilen işyeri kira gelirlerinin de, dünkü yazımızda ele aldığımız konut kira gelirleri gibi, belli şartlarda beyanı gerekiyor. İşyeri kira gelirlerinde herhangi bir istisna haddi yok. Konut kira gelirlerindeki 2.300 YTL lik istisna(2007 yılına ilişkin tutar) işyeri kira gelirlerine uygulanmıyor. Ancak, işyeri kira gelirleri üstünden yıl içinde gelir vergisi stopajı(kesintisi) yapıldığı için, mükellefi beyan külfetinden, vergi dairelerini de iş yükünden kurtarmak için, belli tutarı aşmayan işyeri kira gelirleri beyan dışında tutuluyor.

İşyeri Kiralarında 19.000 YTL ye kadar beyan yok

İşyeri kira gelirleri, konut kira gelirlerinden daha farklı beyan sınırı var. İşyeri kira gelirlerinden yıl içinde, kirayı ödeyenler tarafından yüzde 20 oranında gelir vergisi stopajı( kesintisi) yapılarak, mal sahibi adına vergi dairesine yatırılmaktadır. Yıl içinde; işyeri kira geliri elde edenlerden kesinti suretiyle tahsil edilen vergilerden dolayı, beyanname verme sınırı; konut kira geliri elde edenlere nazaran daha yüksek tutarda tespit edilmektedir. 2007 yılı için işyeri kira geliri beyan sınırı 19.000 YTL dir. 2007 yılında 19.000 YTL ye kadar (19 bin YTL dahil) işyeri kira geliri elde edenler, beyanname vermeyecekler. Yıl içinde kiradan kesilerek vergi dairelerine yatırılan vergi, bunların nihai vergisi olacaktır.

Örneğin; 2007 yılı içinde sahibi olduğu işyerini aylık 1.500 YTL den kiraya vererek toplam 18.000 YTL kira geliri elde eden Ahmet bey, elde ettiği 18.000 YTL lik işyeri kira geliri, 19.000 YTL lik beyan haddinin altında kaldığından beyanname vermeyecek, bir kuruş dahi vergi ödemeyecektir. Yıl içinde kira gelirinden yüzde 20 oranında stopaj(kesinti) yoluyla ödediği 3.600 YTL le Ahmet beyin nihai vergisi olacaktır.

2007 yılında 19.000 YTL liranın üzerinde işyeri kira geliri elde edenler ise; kira gelirlerinin 19.000 YTL yi aşan kısmını değil, kira gelirinin tamamını beyan etmeleri gerekiyor.

Örneğin; 2007 yılı içinde dükkanını aylık 2.000 YTL den kiraya veren ve toplan 24.000 YTL kira geliri elde eden Ahmet beyin, kira gelirinin tutarı 19.000 YTL lik beyan haddini aştığından, 24.000 YTL dan herhangi bir istisna düşmeden, tamamını beyan edecektir. Beyanname üstünde gerçek giderlerini veya %25 götürü gider düşebilecektir. % 25 götürü gider usulünü tercih ettiğini varsaydığımız da, 6.000 YTL Götürü gider düştükten sonra bulacağı 18.000 YTL safi kira tutarı üstünden vergi tarifesindeki oranlar uygulanmak suretiyle bulunan 3.225 YTL gelir vergisi hesaplanacaktır. Hesaplanan 3.225 YTL gelir vergisi Yıl içinde kesinti yoluyla ödenen 4.800 YTL den düştüğünde 1.575 YTL ödenecek vergi çıkacaktır. Ahmet bey 1 yıl içinde yazılı olarak başvurduğunda 1.575 YTL iade vergi alacaktır.

Ancak; 19 000 YTl yi aşan işyeri kira gelirinin beyan edilmesi, her beyanname verenin vergi ödeneceği anlamına gelmiyor. Aksine belli tutara kadar vergi iadesi de almak mümkün oluyor.

82 bin 320 YTL ye kadar olan beyanlarda

vergi ödenmeyeceği gibi vergi iadesi alınacak

19.000 YTL liralık beyan haddini aştığından dolayı, işyeri kira gelirini beyan eden her mükellefin vergi ödemesi söz konusu olmadığı gibi, vergi iadesi alması bile söz konusu olabilmektedir. Vergi iadesine, yıl içinde yapılan vergi stopajının gayrisafi kira tutarı(kiranın gider düşülmeden önceki tutarı) üzerinden yapılmasına karşın, beyanda verginin safi kira tutarı(yüzde 25 gider düşüldükten sonraki tutar) üzerinden hesaplanması ve beyan üzerinden hesaplanan verginin, yıl içinde stopaj yoluyla ödenen vergiden mahsup edilmesi yol açmaktadır.

Götürü gider usulünü seçen mükelleflerden 82 bin 320 YTL ye kadar işyeri kira beyanında bulunanlar, yani; aylık 6 bin 860 YTL işyeri kira geliri olanlar, vergi ödemedikleri gibi, vergi iadesi alacaklar. Bu tutarın üzerinde kira geliri beyan edenler vergi ödeyecekler.

2007 YILINDA ELDE EDİLEN İŞYERİ KİRA GELİRLERİNDE BEYAN ÜZERİNE İADE ALACAKLAR VE VERGİ ÖDEYECEKLER (19.000 YTL’ye kadar beyan yok)

2007 Toplam İşyeri
Kira Tutarı (YTL)

Beyan Üzerine
Hesaplanan
Gelir Vergisi (1) (YTL)

Yıl İçinde Stopaj Yoluyla Ödenen Gelir Vergisi (2) (YTL)

Beyan Üzerine
Ödenecek Gelir Vergisi (1-2) (YTL)

İade Gelir Vergisi
(2-1) (YTL)

20.000

2.625

4.000

Yok

1.375

30.000

3.470

6.000

Yok

2.530

40.000

6.395

8.000

Yok

1.605

50.000

8.420

10.000

Yok

1.580

60.000

10.605

12.000

Yok

1.395

70.000

13.230

14.000

Yok

770

82.320

16.464

16.464

Yok

Yok

90.000

18.480

18.000

480

Yok

100.000

21.105

20.000

1.105

Yok

120.000

26.355

24.000

2.355

Yok

200.000

47.355

40.000

7.355

Yok

Örneğin; 2007 yılı içinde mağazasınız aylık 5.000 YTL ye kiraya verip 2007 yılı içinde toplam brüt 60.000 YTL, 12.000 YTL stopajdan sonra net olarak 48.000 YTL kira geliri elde eden Ahmet bey, kira geliri 19.000 YTL lik beyan haddini aştığı için, kira gelirini beyan edecek. Ahmet bey, kira gelirinden herhangi bir istisna düşmeyecek. Ancak % 25 götürü gider düştükten sonra kalan 45.000 YTL üstünden vergi tarifesine ilişkin tablodaki oranlar uygulanmak suretiyle 10.605 YTL gelir vergisi hesaplayacaktır(43.000 YTL için 9.905, 2000 YTL için % 35 oranında 700 YTL olmak üzere toplam 10.605 YTL) Yıl içinde stopaj yoluyla ödediği 12.000 YTL vergiyi, hesaplanan 10.605 YTL den mahsup edildiğinde, ödenecek vergi çıkmadığı gibi, 1.395. YTL, iade edilecek vergi çıkacaktır. Beyannameyi verdiği tarihten itibaren bir yıl içinde yazılı olarak vergi dairesine başvurduğunda, 1.395 YTL vergi iadesi alacaktır.
 

2007 YILI GELİR VERGİSİ TARİFESİ

7.500

YTL'ye  kadar

 

 

 

 

% 15

 

19.000 

YTL'nin

7.500 

YTL'si için

1.125

YTL, fazlası

% 20

 

43.000

YTL'nin

19.000 

YTL'si için

3.425

YTL, fazlası

% 27

 

43.000 

liradan fazlasının

43.000

YTL'si için

9.905

YTL, fazlası

% 35

 

oranında vergilendirilir

Konut ve İşyeri kirasının birlikte elde edilmesi halinde beyan sınırı

2007 yılı içinde hem konut kira geliri, hem de işyeri kira geliri elde edilmiş olması halinde, 19.000 YTL liralık beyan sınırının hesaplanmasında dikkat edilecek husus, işyeri kira geliri ile konut kira gelirinin 2.300 YTL lık istisna haddini aşan kısmının toplamına bakılacak olmasıdır. İşyeri kira geliri, toplamı ile konut kiralarının 2.300 YTL yı aşan kısmının toplamı 19.000 YTL lirayı aşmıyor ise,(19 bin YTL dahil) üzerinden kesinti yoluyla vergi ödenen, işyeri kira geliri beyan edilmeyecek, buna mukabil 2.300 YTL lık istisna haddini aşan konut kira geliri beyan edilecektir. 19.000 YTL lirayı aşması halinde ise, işyeri ve konut kira geliri beraberce beyan edilmesi gerekiyor.

Örneğin; Ahmet bey, 2007 yılı içinde kiraya verdiği daireden 3.600 YTL, dükkanından da 17.400 YTL kira geliri elde etmiştir. Ahmet beyin beyanname verip vermeyeceğini beyanname verecekse, hangi gelirlerini beyan edeceğini ve ödeyeceği gelir vergisini şu şekilde hesaplanacaktır:

-Ahmet bey 3.600 YTL lik konut kira geliri, 2.300 YTL lik istisna tutarını aştığı için, konut kira gelirini beyan edecektir.

-İşyeri kira gelirinin beyannameye dahil edilip edilmeyeceğini tespit için, işyeri kira geliri ile, konut kira gelirinin 2.300 YTL lik istisna haddini aşan kısmının toplamının 19.000 YTL lik beyan haddini aşıp aşmadığına bakacağız. İşyeri kira gelir olan 17.400 YTL ile, konut kira gelirinin istisna tutarını aşan kısmı olan 1.300 YTL( 3.600 – 2.300 = 1.300 ) toplamı 18.700 YTL(17.400 + 1.300 ), 19.000 YTL lik beyan haddinin altında kaldığından, Ahmet Bey beyannamesine işyeri kira gelirini dahil etmeyecek, sadece konut kira gelirini beyan edecektir. Beyanname üstünde; 3.600 YTL den 2.300 YTL istisna düşecek, kalan 1.300 YTL den de, % 25 götürü gider olarak 325 YTL düştükten sonra kalan 975 YTL safi kira geliri(vergi matrahı) üstünden de, vergi tarifesine göre yüzde 15 oranında hesaplanan, 146.25 YTL yi Mart ve Temmuz aylarında olmak üzere iki eşit taksitte ödeyecektir. İsterse tamamını da Mart ayı sonuna kadar ödeyebilecektir.

Yurt Dışındaki Vatandaşlarımızın Kira Gelirleri

Maliye Bakanlığı 1998 yılında yayımlamış olduğu 210 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile oturma ve çalışma izni ile yurt dışında 6 aydan fazla süredir bulunan Türk vatandaşlarını "Dar Mükellef" kapsamında vergilendirmeye başladı.

Yurtdışında bulunan Türk vatandaşlarının, Türkiye'de bulunan gayrimenkullerinden elde ettikleri konut kira gelirleri, Türkiye'de yaşayan vatandaşlarımızdan farksız olarak; yani, 2.300 YTL nın altındaki kira gelirleri beyan edilmeyecek, aşan tutardaki kira gelirlerinden 2.300 YTL lık istisna düşürülerek beyan edilecek. Ancak; işyeri kira gelirlerinde durum farklı. Üzerinden stopaj yapılmış olmak şartı ile, yurtdışında yaşayan Türk vatandaşlarının Türkiye’de elde ettikleri işyeri kira gelirlerinin tutarı ne olursa olsun, beyanı gerekmiyor. Yurtdışında yaşayan Türk vatandaşları Türkiye’deki gayrimenkullerinden elde ettiği işyeri kira gelirleri, stopaja tabi tutulmuşsa, tutarı ne olursa olsun bu gelirleri için beyanname vermeyeceklerdir.

Örneğin; Almanya'da çalışan bir Türk vatandaşı Ahmet bey, Türkiye'de sahibi olduğu alışveriş merkezinden aylık 10 milyon, yıllık 120 milyon YTL kira geliri elde etmiş olsa dahi, beyanname vermeyecek, vergi ödemeyecektir. Bu kiralar üzerinden yıl içinde stopaj yolu ile tahsil edilen vergiler, bu gelirin nihai vergisi olacaktır.

2008 Yılı Kira Gelirlerinin Durumu

2008 yılında kira geliri beyanında uygulanacak istisna haddi ve beyan haddi az da olsa yükseltildi. 2008 yılı için; 2.300 YTL olan konut kira geliri istisna haddi 2.400 YTL ye, işyeri kira gelirinde beyan haddi 19.000 YTL 19.800 YTL ye yükseltildi. 2008 yılında, tutarı 2.400 YTL ye kadar olan konut kira gelirinin ve 19.800 YTL ye kadar olan işyeri kira gelirlerinin beyanı gerekmiyor.

Özürlü hakkıyla yaş aranmadan emekli olabilirsiniz

Soru: 24.08.1976 doğumluyum. Özürlüyüm. Sol ayağımdan rahatsızım hem ince hem kısa. 01.05.1997’de sigortam başladı. Hala çalışıyorum. Yüzde 40 vergi indirimim var. 3650 gün primim bulunmakta. Askerlik yapmadım. Ne zaman emekli olabilirim?

Murat ALTINDAŞ / Van

Cevap: 06.08 2003 tarihi itibariyle sizin gibi, 6 yıldan fazla 9 yıldan az süredir sigortalı olan, vergi indirim hakkı almış III. Derece özürlüler emekli olmak için; 17 yıl sigortalılık süresi ve 3920 gün prim ödeme şartlarına tabi bulunuyor. 270 gün daha prim ödeyerek, 3650 gün olan prim ödemenizi 3920 güne tamamlamanız şartıyla, 17 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 01.05.2014 tarihinde, yaş şartı aranmadan emekli olabilirsiniz.

Çocuğundan dolayı vergi indirimi erken emekli yapmaz

Soru: Doğum tarihim 12.12.1965 dir. 01.08.1981 yılında sigortalı olarak çalışmaya başladım. Toplam 6780 gün prim ödemem var. Zihinsel özürlü( yüzde 40 oranında) oğlumdan dolayı olduğumdan dolayı son çalıştığım işyerinde, vergi indiriminden faydalandım(2006 senesinde aylık 133 YTL). Oğlumdan dolayı yararlandığım vergi indiriminden dolayı erken emekli olma durumum söz konusu olabilir mi? Şu an çalışmıyorum. Bu şartlar altında ne zaman emekli olabilirim?

F. Ceylan-Ankara

Cevap: Oğlunuzdan dolayı yararlandığınız vergi indiriminden dolayı, erken emekli olmanız söz konusu olamaz. Erken emeklilik özürlülere tanınmış bir haktır. Özürlü olmayan sigortalı bu haktan yararlanamaz.

23 Mayıs 2002 tarihi itibariyle sizin gibi, 20 yıldan fazla 21.5 yıldan az süredir sigortalı olanlar emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5075 gün prim ödeme ve 46 yaş şartlarına tabi bulunuyor. Süre şartını yerine getirip, prim ödemeniz yeterli olduğundan bundan sonra prim ödemeseniz de, 46 yaşınızı dolduracağınız 12.12.2011 tarihinde emekli olabilirsiniz.

İktisadi Dayanışma Gazetecilik Matbaacılık ve Danışmanlık Ltd. Şti - Türkiye' nin En Büyük Mevzuat Portalına Hoş Geldiniz.

 

Ekrem Sarısu

 

Okunma: 11646

Diğer Yazıları

 


Yazarın En Çok Okunan 5 Yazısı

 

İşyeri Kira Gelirlerinin Beyanı